ඉන්දීය යුද ආධාර, රහසිගත ගිවිසුම් සහ ශ්‍රී ලංකාවේ අනාගතය-ඉන්දියාවේ උපාය මාර්ගික සැලැස්ම කුමක්ද..?

ශ්‍රී ලංකාවට ලබා දුන් ඉන්දීය යුද ආධාර, ආරක්ෂක ගිවිසුම් සහ කලාපීය බල තුලනය පිළිබඳ ප්‍රශ්න රැසක් මතු වෙයි 

ඉන්දියාවේ ඉන්දු-පැසිෆික් උපාය මාර්ගය, චීනය සමඟ තරගය සහ ශ්‍රී ලංකාවේ භූ දේශපාලන වැදගත්කම පිළිබඳ ගැඹුරු විග්‍රහයක්

(සුජිත් මංගල ද සිල්වා)

ඉන්දියාව සහ ශ්‍රී ලංකාව අතර ආරක්ෂක සහයෝගිතාව අලුත් තත්ත්වයක් නොවේ. එහෙත් මෑත කාලයේ ශ්‍රී ලංකාවට ලබා දී ඇති බව වාර්තා වන ආරක්ෂක ආධාර, යුද උපකරණ සහ ආරක්ෂක සහයෝගිතා ගිවිසුම් සම්බන්ධයෙන් දේශපාලන සහ සමාජ ක්ෂේත්‍රයේ ප්‍රශ්න රැසක් මතු වී තිබේ.

විශේෂයෙන්ම මෙම සහයෝගිතාවලට අදාළ සියලු විස්තර මේ දක්වා ප්‍රසිද්ධ කර නැත්තේ ඇයි ද, එහි උපාය මාර්ගික අරමුණු සේම එහි ක්‍රියා මාර්ග කවරේද සහ ශ්‍රී ලංකාවේ ස්වෛරීභාවයට මෙම ක්‍රියාදාමයෙන් බලපෑමක් ඇති විය හැකිද යන්න පිළිබඳ විවිධ අදහස් පළ වෙමින් පවතී.

ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාවට වැදගත් වන්නේ ඇයි..? ලෝකයේ වඩාත්ම වැදගත් මුහුදු වෙළෙඳ මාර්ගවලින් එකක් ශ්‍රී ලංකාව ආසන්නයෙන් ගමන් කරයි. ඉන්දීය සාගරය හරහා ලෝක වෙළෙඳාමේ විශාල කොටසක් ද, බල ශක්ති ප්‍රවාහනය ද, ජාත්‍යන්තර නාවික ගමනා ගමනය ද සිදු වේ. එබැවින් ශ්‍රී ලංකාව ඉන්දියාවට පමණක් නොව චීනය, ඇමරිකාව සහ අනෙකුත් ප්‍රධාන බලවතුන්ට ද ආර්ථික, වෙළෙඳ සහ දේශපාලන උපාය මාර්ගික වශයෙන් අතිශය වැදගත් රටකි.

ඉන්දු-පැසිෆික් උපායමාර්ගය සහ ශ්‍රී ලංකාව

ඉන්දියාව වර්තමානයේ ඉන්දු-පැසිෆික් කලාපයේ ප්‍රධාන බලවේගයක් වීමට උත්සාහ කරයි. එහි ප්‍රධාන අරමුණු අතර මුහුදු ආරක්ෂාව, කලාපීය ස්ථාවරත්වය, චීන බලපෑම පාලනය කිරීම සේම ආර්ථික සහ ආරක්ෂක සහයෝගිතාව වර්ධනය කිරීම ඇතුළත් වේ. ශ්‍රී ලංකාව මෙම උපායමාර්ගයේ වැදගත් ස්ථානයක් ලෙස සැලකේ.

චීනය සහ ඉන්දියාව අතර තරගය

ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධයෙන් බොහෝ විට කතාබහට ලක් වන්නේ චීනය සහ ඉන්දියාව අතර පවතින බල තරඟය නිසයි. හම්බන්තොට වරාය, වරාය නගර ව්‍යාපෘතිය සහ යටිතල පහසුකම් ආයෝජන හරහා චීනය ශ්‍රී ලංකාව අභ්‍යන්තරයේ සැලකිය යුතු ආර්ථික බලපෑමක් ගොඩනගා තිබේ.

ශ්‍රී ලංකාව සම්බන්ධ චීනයේ මෙම මැදිහත් වීම සහ ක්‍රියාමාර්ග ආරක්ෂක සහ භූ දේශපාලන දෘෂ්ටිකෝණයකින් නිරීක්ෂණය කරන බව බොහෝ ආර්ථික සහ භූ දේශපාලන විශ්ලේෂකයෝ පෙන්වා දෙති.

ආරක්ෂක සහයෝගිතාව පිළිබඳ මතු වන ප්‍රශ්න

ආරක්ෂක සහයෝගිතාවට එරෙහිව නොව, එහි විනිවිදභාවය පිළිබඳව ප්‍රශ්න මතු කරන පිරිස් සිටිති. ඔවුන්ගේ ප්‍රධාන ප්‍රශ්න වන්නේ, අදාළ ගිවිසුම්වල නියම අන්තර්ගතය කුමක්ද..? පාර්ලිමේන්තුවට ප්‍රමාණවත් තොරතුරු ලබා දී තිබේද..? ශ්‍රී ලංකාවේ ආරක්ෂක ප්‍රතිපත්තියට බලපෑමක් තිබේද..? දිගු කාලීන උපාය මාර්ගික බැඳීම් ඇති වේද..? යන කරුණුය.

ඉන්දියාවේ සැලැස්ම කුමක්ද..?

ඉන්දියාවේ නිල ස්ථාවරය වන්නේ කලාපීය ස්ථාවරත්වය සහ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීමයි. කෙසේ වෙතත්, භූ දේශපාලන විශ්ලේෂකයන් පෙන්වා දෙන්නේ ඉන්දියාව, ආරක්ෂක සහයෝගිතාව-බල ශක්ති ව්‍යාපෘති-ආර්ථික ඒකාබද්ධතාව-ඩිජිටල් සම්බන්ධතා සහ ප්‍රවාහන ජාල හරහා කලාපයේ බලය තහවුරු කර ගැනීමට උපාය මාර්ගිකව ක්‍රියා කරන බවයි.

ශ්‍රී ලංකාව මුහුණ දෙන අභියෝගය

ශ්‍රී ලංකාව ඉදිරියේ ඇති විශාලතම අභියෝගය වන්නේ එක් බලවතෙකුගේ පාර්ශ්වකරුවෙකු බවට පත්වීම නොව, සියලු පාර්ශ්ව සමඟ සමබර සබඳතා පවත්වා ගැනීමයි. ඉන්දියාව, චීනය, ඇමරිකාව සහ අනෙකුත් ජාත්‍යන්තර හවුල්කරුවන් සමඟ සබඳතා පවත්වා ගෙන යාම ශ්‍රී ලංකාවේ විදේශ ප්‍රතිපත්තියේ ප්‍රධාන අභියෝගය බවට පත්ව ඇත. එම අභියෝගය ජය ගැනීම ජනාධිපති අනුර කුමාර දිසානායක මහතා ප්‍රධාන ජාතික ජන බලවේග ආණ්ඩුවට අභියෝගයක්ම වී ඇති බව දේශපාලන සහ ආර්ථික විශේෂඥයෝ පෙන්වා දෙති.

අවසන් නිගමනය

ශ්‍රී ලංකාවට ලබා දෙන ආරක්ෂක සහ ආර්ථික සහයෝගිතාව කෙටි කාලීන වාසි ලබා දිය හැකි වුවද, එම ගිවිසුම් සහ බැඳීම් සම්බන්ධයෙන් උපරිම විනිවිද භාවය සහ මහ ජන විශ්වාසය පවත්වා ගැනීම අත්‍යවශ්‍ය වී තිබෙන නමුත් ජනාධිපතිවරයා ප්‍රධාන ආණ්ඩුව එසේ ක්‍රියා කරනවා ද යන්න ප්‍රශ්නයක් වී තිබෙන අතර එම තත්ත්වය රටේ සැකයට ද තුඩු දී තිබේ.

ඉන්දියාව ශ්‍රී ලංකාවට වැදගත් අසල්වැසියෙකු වන අතර, ශ්‍රී ලංකාව ද ඉන්දියාවේ ආරක්ෂක සහ භූ දේශපාලන ගණනය කිරීම්වල වැදගත් ස්ථානයක් දරයි. එබැවින් අනාගතයේදී ප්‍රධාන ප්‍රශ්නය වන්නේ සහයෝගිතාවක් තිබේද යන්න නොව, එම සහයෝගීතාවය කෙතරම් විනිවිදභාවයෙන් සහ ජාතික අවශ්‍යතා ආරක්ෂා කරමින් ක්‍රියාත්මක කරනවා ද යන්න පිළිබඳවය.