දකුණු ආසියානු කලාපයේ ආරක්ෂක පරිසරය නැවතත් උණුසුම් කරමින් Pakistan සහ Afghanistan අතර සීමා ප්රදේශවල උද්ධමනය වන ගැටුම් නව යුද අවදානමක් ලෙස ජාත්යන්තර අවධානයට ලක්ව තිබේ. පසුගිය සති කිහිපය තුළ ගුවන් ප්රහාර, තුවක්කු ගැටුම් සහ රාජ්ය මට්ටමේ දැඩි ප්රකාශ හේතුවෙන් දෙරට අතර දීර්ඝකාලීන ආරක්ෂක අවිශ්වාසය නැවතත් ඉහළ ගොස් ඇත.
පකිස්තාන ආරක්ෂක අංශ පවසන්නේ ඔවුන්ගේ ගුවන් හමුදාව ඇෆ්ගනිස්තාන සීමා ආසන්නයේ ඇති සටන්කාමී කඳවුරු කිහිපයක් ඉලක්ක කර ප්රහාර එල්ල කළ බවයි. විශේෂයෙන් Kabul හා Kandahar ආසන්න ප්රදේශ කිහිපයක් සම්බන්ධයෙන් වාර්තා වී තිබේ.
පකිස්තාන රජය පවසන්නේ එම ඉලක්ක සම්බන්ධ වූයේ Tehrik-e-Taliban Pakistan (TTP) සමඟ බවයි. ඔවුන් පවසන්නේ TTP සාමාජිකයින් ඇෆ්ගනිස්තාන භූමිය භාවිතා කර පකිස්තානය තුළ ප්රහාර සිදුකරන බවයි.
පකිස්තාන ආරක්ෂක ඇමති Khawaja Muhammad Asif පවසා ඇත්තේ, “රටේ ආරක්ෂාව වෙනුවෙන් අවශ්ය සියලු ක්රියාමාර්ග ගන්නා බවත්, ඉවසීමේ සීමාවක් ඇති බවත්” ය.
ඇෆ්ගනිස්තානයේ බලය දරන Islamic Emirate of Afghanistan (තාලිබාන් පාලනය) එම චෝදනා ප්රතික්ෂේප කරමින් පවසන්නේ, පකිස්තාන ප්රහාර ඔවුන්ගේ ස්වෛරීභාවයට එරෙහි ක්රියාවක් බවයි. ඔවුන් ද සීමා ප්රදේශවලට ප්රතිප්රහාර එල්ල කළ බවට වාර්තා වේ.
දෙරට අතර පිහිටි දීර්ඝ සීමාව දිගු කලක් තිස්සේ ආරක්ෂක ගැටුම් සඳහා ප්රසිද්ධය. සීමා වැටුප්, සරණාගත ප්රශ්න, සටන්කාමී කණ්ඩායම් ගමන් මාර්ග සහ දේශපාලන අවිශ්වාසය මේ ගැටුම්වල මුල් හේතු ලෙස සැලකේ. පසුගිය දිනවල තුවක්කු ගැටුම් සහ මිනිස් හානි පිළිබඳ විවිධ සංඛ්යාත්මක වාර්තා ඉදිරිපත් වුවද, ස්වාධීනව ඒවා තහවුරු කිරීම අපහසු වී ඇත.
United Nations (එක්සත් ජාතීන්ගේ සංවිධානය) දෙපාර්ශවයම ඉක්මන් සාම සාකච්ඡා සඳහා කැඳවා තිබේ. එමෙන්ම India ඇතුළු කලාපීය රටවල් සන්සුන් වාතාවරණයක් පවත්වාගැනීමේ අවශ්යතාවය අවධාරණය කර තිබේ.
විශ්ලේෂකයන් පවසන්නේ, මේ ගැටුම් දිගු කාලීන සන්නද්ධ යුද්ධයකට පරිවර්තනය වුවහොත්, සරණාගත ගැටළු, ආර්ථික අර්බුද සහ කලාපීය අස්ථාවරතාවය තවත් උග්ර විය හැකි බවයි.
සීමා ආරක්ෂක අවිශ්වාසය : TTP සහ අනෙකුත් සටන්කාමී කණ්ඩායම් සම්බන්ධ චෝදනා
සරණාගත ප්රශ්න : දේශපාලන සහ ආරක්ෂක තරඟකාරීත්වය
දෙරට අතර පවතින ගැටුම් තවමත් සීමා ප්රදේශවලට සීමා වී ඇති නමුත්, දැඩි ප්රකාශ හා ගුවන් ප්රහාර හේතුවෙන් එය විශාල පරාසයක යුද තත්ත්වයකට වර්ධනය වීමේ අවදානමක් පවතී. කලාපීය ස්ථායිභාවය සහ ජාත්යන්තර ආරක්ෂාව වෙනුවෙන්, රාජ්ය තාන්ත්රික සාකච්ඡා සහ සාමය මූලික කරගත් විසඳුමක් ඉක්මනින් සොයාගැනීම අත්යවශ්ය වේ.
Lanka Newsweek © 2026